Qëndrimi i shumicës qeverisëse është se Ribalanci i Ndryshuar i Buxhetit do të sigurojë rritje ekonomike dhe se është një buxhet që ka më shumë fonde për pensionistët, për të rinjtë dhe për zbatimin e projekteve të mëdha kapitale në komuna. Qëndrimi i shumicës qeverisëse është se Ribalanci i Ndryshuar i Buxhetit do të sigurojë rritje ekonomike dhe se është një buxhet që ka më shumë fonde për pensionistët, për të rinjtë dhe për zbatimin e projekteve të mëdha kapitale në komuna.
Shkup, 22 korrik – Pasditen e sotme, Parlamenti miratoi Ribalancimin e Ndryshuar të Buxhetit për vitin 2025 me 65 vota “pro” dhe 14 vota “kundër”.
Gjatë debatit, qeveria dhe opozita shprehën mendime të kundërta për këtë dokument strategjik ekonomik.
Qëndrimi i shumicës qeverisëse është se Ribalancimi i Ndryshuar i Buxhetit do të sigurojë rritje ekonomike dhe se është një buxhet që ka më shumë fonde për pensionistët, për të rinjtë dhe për zbatimin e projekteve të mëdha kapitale në komuna. Ata theksuan se të gjitha premtimet kryesore janë realizuar dhe treguan se pensionet, pagat në arsim, shëndetësi, polici dhe administratë janë rritur, se ka pasur blerjen më të mirë të produkteve bujqësore dhe projektet e infrastrukturës të përfunduara.
Opozita vuri në dukje mungesën e Ministrit të Financave në pjesën e pasdites së debatit, gjë që, sipas tyre, tregon mungesën e seriozitetit të Qeverisë ndaj këtij dokumenti strategjik. Për opozitën, Ribalancimi i Ndryshuar i Buxhetit është një buxhet që përqendrohet në masa afatshkurtra, që nuk respekton rregullat bazë fiskale dhe që është i përshtatur për të korruptuar zgjedhjet e tetorit.
Sipas Fatmir Bytyqit nga LSDM-ja, ribalancimi nuk është zhvillimor dhe nuk është shoqërisht përgjegjës, por është një buxhet për mbështetje selektive me llogaritje politike afatshkurtra, i përshtatur si një ryshfet parazgjedhor për zgjedhjet e tetorit.
Duke iu referuar deficitit buxhetor, Bytyqi tha se deficiti buxhetor mbetet në 41.3 miliardë denarë ose 4 përqind të PBB-së dhe se kjo është mbi kufirin e lejuar me ligj prej 3 përqind ose një maksimum prej 3.5 përqind në rrethana të jashtëzakonshme si një katastrofë ose tronditje globale.
- Sot nuk kemi asnjë tronditje globale, as krizë, por përkundrazi kemi një krizë në planifikim, një krizë në llogaridhënie, një krizë në sistemin e vlerave përmes të cilit krijohen politikat ekonomike në vend, tha Bytyqi.
Ai theksoi se deficiti buxhetor është më shumë se dyfishuar nga fundi i prillit deri në mesin e korrikut, gjë që, sipas tij, është një tregues i qartë se kontrolli fiskal është humbur, dhe shpenzimet publike po rriten në mënyrë joproduktive.
Bytyqi theksoi se ribalancimi rrit borxhin si të brendshëm ashtu edhe të jashtëm, gjë që krijon një barrë për brezat e ardhshëm, duke theksuar se ribalancimi rrit borxhin e brendshëm me 3.15 miliardë denarë, dhe borxhin e jashtëm me 1.38 miliardë, dhe se huamarrja e re prej 500 milionë eurosh është njoftuar deri në fund të vitit.
– Sipas vlerësimeve të Këshillit Fiskal, borxhi publik do të arrijë në 62.1 përqind të PBB-së – mbi limitin e lejuar. Përveç kësaj, Këshilli Fiskal identifikon mbi 700 milionë euro detyrime të papaguara – borxhe të fshehura që nuk janë regjistruar në deficit, por në fakt po ushtrojnë presion mbi buxhetin dhe po dëmtojnë transparencën, tha Bytyqi, duke pyetur nëse këto detyrime janë llogaritur në ribalancim.
Ai theksoi se kostot e mallrave dhe shërbimeve janë rritur dhe se artikulli për blerjen e makinave është dyfishuar, dhe për EXPO 2027, i cili do të mbahet në Serbi, Qeveria do të shpenzojë 1.8 milionë euro për një stendë prej 134 metrash katrorë, ose 5,550 euro për metër katror.
Lidhur me Ligjin për Rritjen Lineare të Pensioneve, Bytyqi tha se me një zgjidhje të tillë ligjore, 92 përqind e pensionistëve do të marrin më pak sesa do të merrnin sipas modelit ekzistues, dhe vetëm 22,000, nga mbi 330,000 pensionistë, do të marrin 100 denarë më shumë.
Deputeti Halil Snopce iu referua rritjes së çmimeve të produkteve bazë ushqimore, duke theksuar se 25 përqind e popullsisë jeton në varfëri, dhe çmimet në vend janë më të larta se në vendet e rajonit dhe vendet evropiane.
– Buxheti i rishikuar nuk ofron asgjë specifike për përmirësimin e këtyre parametrave dhe e vë në rrezik realizimin fiskal. Nuk ka perspektivë realiste për përmirësim ekonomik në vend, tha Snopce.
Ribalancimi i ndryshuar i buxhetit u miratua nga Qeveria më 16 korrik dhe përfshiu disa nga amendamentet që rezultuan nga debati i amendamenteve në Parlament. Ai siguron fonde shtesë për Ministritë e Transportit, Politikës Sociale dhe Arsimit dhe Shkencës.
Këtu përfshihen gjashtë milionë denarë për dokumentacionin e projektit për një rrugë të re në komunën e Kumanovës në Buxhetin e Ministrisë së Transportit, 50 milionë denarë shtesë për pagesën e përfitimeve sociale në buxhetin e Ministrisë së Politikës Sociale, Demografisë dhe Rinisë, si dhe pesë milionë denarë për Universitetin “Goce Delçev” në Buxhetin e Ministrisë së Arsimit dhe Shkencës.
Ministrja e Financave Gordana Dimitrieska-Koçoska tha në seancën e sotme parlamentare se ndryshimet dhe plotësimet e propozuara në Buxhet rrjedhin nga nevojat reale të qytetarëve, institucioneve dhe ekonomisë dhe janë në përputhje me zhvillimet makroekonomike dhe realizimin në gjysmën e parë të vitit.
Ndryshimet, siç theksoi ajo, nuk e ndryshojnë në thelb qasjen e Qeverisë, por përkundrazi e përmirësojnë, optimizojnë dhe e përshtatin Buxhetin sipas prioriteteve – shërbimit të detyrimeve kryesore, ndarjes më të mirë të shpenzimeve dhe përdorimit më efikas të burimeve të financimit në dispozicion.
Në fund të debatit të sotëm, Ministrja e Financave tha se nuk do të financohet një fushatë zgjedhore, por se do të financohet ndërtimi i spitaleve, shkollave, rrugëve.
- Zhvillimi do të financohet, ky ribalancim është i nevojshëm dhe synon të ardhmen, tha Dimitrieska-Kochoska.
Lidhur me inflacionin, ajo tha se si Qeveri janë të vetëdijshme për presionin mbi qytetarët dhe se pikërisht për këtë arsye janë siguruar më shumë fonde për rritjen e pensioneve, pagave, për mbrojtjen sociale dhe për stabilizimin e sistemit të pensioneve. Ajo hodhi poshtë akuzat e opozitës se rritja lineare do të zbatohet për të gjithë pensionistët
Në diskutimet për ribalancin e buxhetit, munguan deputetët shqiptarë. Si duket ata janë shumë të kënaqur me financimet buxhetore për shqiptarët ./ GazetaFAKTI