Në Gjermani, mashtruesit social jetojnë në luks, pasurohen në kurriz të shoqërisë dhe shfrytëzojnë pa mëshirë ata që kërkojnë punë, shumica e të cilëve vijnë kryesisht nga Bullgaria dhe Rumania.
Skema funksionon kështu: mashtruesit sjellin njerëz nga Evropa Lindore në Gjermani, u japin kontrata të rreme pune me paga veçanërisht të ulëta. Viktimat më pas aplikojnë për përfitime sociale (Bürgergeld) për të plotësuar gjoja pagat e tyre.
Në thelb, nëse janë të punësuar në Gjermani dhe fitojnë më pak se minimumi social (rreth 1,000 euro), ata kanë të drejtë për përfitime që mbulojnë diferencën midis minimumit dhe të ardhurave të tyre aktuale. Në parim, qytetarët e BE-së nuk kanë të drejtë për këtë përfitim që nga dita e parë që mbërrijnë në Gjermani, por ky rregull anashkalohet nga kontratat e punësimit me kohë të pjesshme. Pasi viktimat të kenë marrë paratë nga zyra e mirëqenies sociale, ata duhet t’ua dorëzojnë ato bandave, në shumicën e rasteve. Meqenëse të punësuarit e rremë vijnë në Gjermani me anëtarë të familjes (shpesh të shumtë), dëmi në sistemin e sigurimeve shoqërore është i madh, pasi shteti paguan për secilin anëtar të familjes.
Pronarët e pronave dhe punëdhënësit janë pjesërisht të njëjtë ose të lidhur ngushtë. Meqenëse këto kushte nuk ekzistojnë në të gjitha komunat, skema nuk mund të monitorohet në nivel kombëtar, sipas Ministrisë Federale të Punës.
Qytetet në zonën e Ruhr-it, si Duisburgu ose Gelsenkircheni, janë veçanërisht të prekura, komuna me shkallën më të lartë të papunësisë dhe numrin më të madh të pronave në gjendje të keqe. Bastisje dhe arrestime kryhen rregullisht atje.
Zona e Ruhr-it është veçanërisht e prekur
“Unë besoj se shumë gjëra kanë përkuar këtu”, thotë kryetari i bashkisë së Duisburg-ut, Sören Link (SPD).
Ai shpjegon se fakti që ka apartamente më të lira në këtë zonë sesa në zona të tjera në Gjermani gjithashtu kontribuon në këto fenomene
“Nga njëra anë, këtu tashmë ka komunitete etnike të përshtatshme. Pra, është relativisht e lehtë të vish këtu. Krahasuar me qytetet e tjera, ka relativisht shumë apartamente të lira. Mund të ketë arsye të tjera, por mendoj se këto janë tashmë argumente të rëndësishme që më paraqiten vazhdimisht”, thekson Link.
Sipas shërbimit të punësimit, ka të gjitha llojet e mashtrimeve: punëdhënës joekzistentë, orare pune të rreme, punë e padeklaruar. Kjo është bërë e mundur edhe nga liria e lëvizjes së punëtorëve brenda BE-së, e cila vlen edhe për Bullgarinë dhe Rumaninë që nga viti 2014. Kushdo që punon dhe jeton në një shtet anëtar të BE-së ka të drejtë të kërkojë përfitime sociale atje.
Shifra në rritje
Shifrat e reja nga qeveria federale konfirmojnë rritjen: vitin e kaluar u regjistruan 421 raste të dyshuara për abuzim me përfitimet e organizuara, krahasuar me 229 një vit më parë. Deri në maj të këtij viti, ishin regjistruar tashmë 225 raste të reja.
“Megjithatë, këto shifra nuk pasqyrojnë situatën reale, sepse nga njëra anë nuk regjistrohen të gjitha rastet dhe reagimet, dhe nga ana tjetër është e natyrshme që një numër i madh rastesh që janë të panjohura për ne duhet të merren parasysh këtu”, thotë zëdhënësja e Ministrisë Federale të Punës.
Një pamje e ngjashme po shfaqet në Gelsenkirchen si në Duisburg. Njerëzit zhvendosen në shtëpi të rrënuara, aplikojnë për “Bürgergeld” dhe duhet ta dorëzojnë atë përsëri. Qyteti po merret me këtë me bastisje.
“Liria e lëvizjes për punëtorët do të thotë që dikush vjen këtu, së pari punon, dhe pastaj, nëse e humbet punën në një mënyrë të pafat, atëherë sigurisht që duhet të marrë përfitime sociale. Por ardhja këtu direkt, praktikisht pa punuar fare dhe duke pasur mijëra euro në dispozicion për familjen e tij, çon në një debat socio-politik që nuk i sjell dobi askujt”, thotë kryebashkiakja, Karin Welge (SPD).
Kjo sigurisht që po shfrytëzohet nga parti të tilla si Alternativa për Gjermaninë, e cila kundërshton të gjitha format e imigracionit. Gelsenkirchen është një nga fortesat kryesore të partisë së krahut të djathtë në perëndim të vendit.
Ministrja Federale e Punës: “Strukturat e Mafias”
Më shumë se gjysma e buxhetit të Gelsenkirchen shkon për përfitime sociale. Mashtrimi atje është dyfish i dhimbshëm. Ministri Federal i Punës i SPD-së, Bärbel Bass, flet gjithashtu për “strukturat e mafias” që duhet të çmontohen. Sipas Ministrisë Federale të Punës, zyrat e punësimit tashmë po zbatojnë një numër masash për të zbuluar dhe parandaluar abuzimin e organizuar të përfitimeve.
“Kjo përfshin, për shembull, kontrollin e aplikimeve të paraqitura për palogjikshmëri të mundshme, verifikimet e identitetit, punën e shërbimit në terren, si dhe vlerësimin e raporteve të palëve të treta dhe anonime”, thotë zëdhënësja.
Qeveria e re federale i ka vënë vetes qëllimin e përmirësimit të shkëmbimit të të dhënave midis autoriteteve. Megjithatë, sipas një zëdhënëseje të Ministrisë Federale të Punës, kjo duhet së pari të bihet dakord midis ministrive.
Ministria Federale e Brendshme është e ngarkuar me avancimin e dixhitalizimit të administratës së migracionit, i cili duhet të përmirësojë shkëmbimin e të dhënave midis zyrës së imigracionit dhe autoriteteve të kompensimit.
Ministria Federale e Financave është përgjegjëse për modernizimin e dixhitalizimit të luftës kundër punës së padeklaruar. “Projektligji për këtë duhet të miratohet nga qeveria këtë vjeshtë. Ende duhet të presim për detajet specifike”, thotë një zëdhënëse.
Kryebashkiaku i Duisburgut, Link, pret përmirësime të shpejta në luftën kundër mashtruesve socialë: “Gjithashtu pres, në interes të taksapaguesve dhe paguesve të ndershëm, që njerëzit ta shohin këtë dhe të veprojnë”. Shteti më në fund duhet të “tregojë dhëmbët”, shkruan Deutsche Welle.