Ndërsa Donald Trump dhe Vladimir Putin u takuan mbrëmë në një samit në Alaska për t’i dhënë fund luftës, mediat ndërkombëtare kanë publikuar harta dhe analiza të reja që vizualizojnë qartë qëllimin e Rusisë: të mbajë përgjithmonë territorin e pushtuar ukrainas dhe të konsolidojë një korridor tokësor drejt Krimesë.
Sipas vlerësimeve të fundit, Rusia kontrollon rreth një të pestën e territorit ukrainas – një realitet që përcakton kornizën për çdo mundësi të një armëpushimi.
Pamjet interaktive tregojnë se Moska dëshiron kontroll të plotë mbi katër rajonet që i shpalli “të aneksuara” në vitin 2022 – Lugansk, Donetsk, Zaporizhia dhe Kherson – së bashku me Krimenë (e aneksuar në vitin 2014). Një konfigurim i tillë do ta linte Rusinë me një “zonë tampon” të thellë përgjatë frontit dhe qasje të qëndrueshme në Detin e Zi, e cila është thelbësore për logjistikën ushtarake dhe ekonominë.
Në prag të samitit të Alaskës, Trump sugjeroi publikisht mundësinë e një “shkëmbimi territorial” si pjesë e një armëpushimi, por pa specifikuar se cilat zona do të negocioheshin. Kievi refuzon kategorikisht të lëshojë tokë, dhe Moska zyrtarisht e ka hedhur poshtë termin “shkëmbim” – megjithëse kërkesat që qarkullojnë prapa skenave përfundojnë në njohjen e kontrollit rus mbi pjesë të Donbasit dhe rripit jugor.
Atmosfera është komplikuar më tej nga raportet se Kremlini do të pranonte një armëpushim me një “ngrirje të vijës së frontit” dhe legjitimimin de facto të pozicioneve aktuale, duke përfshirë pjesë që aktualisht nuk janë të zëna plotësisht, por janë në zonën e presionit rus. Analistët paralajmërojnë se një marrëveshje e tillë do t’i lejonte Rusisë të pushonte, të riorganizohej dhe të minonte më tej Ukrainën.
Vetë formati i negociatave, pa praninë e Presidentit ukrainas Volodymyr Zelensky, po shkakton ankth në Evropë. Presidenti francez Emmanuel Macron, pasi foli me Trump, tha se Uashingtoni “qartazi” këmbënguli që Kievi të ketë fjalën e fundit për çdo marrëveshje territoriale – një sinjal për aleatët evropianë se ofertat për armëpushim nuk do të kalonin kokën e Ukrainës.
Në këtë kontekst, “harta e Putinit” – qoftë e përshkruar si gjendja de facto në fushën e betejës apo si rezultati i dëshiruar i Moskës – duket kështu: Krimea plus katër rajonet në lindje dhe jug, me një korridor tokësor të pandërprerë drejt gadishullit dhe zona sigurie përgjatë frontit. Çdo gjë tjetër për Kremlinin është një variacion taktik: ritmi i tërheqjes së artilerisë, gjerësia e zonave tampon dhe shkalla e kufizimeve mbi forcat e armatosura ukrainase në zonat kufitare. Megjithatë, për Kievin, një “hartë” e tillë është e papranueshme, pasi ajo çimenton të drejtën e më të fortit për të shpërblyer agresionin.
Samiti i Alaskës mund të sjellë një armëpushim, por hartat që qarkullojnë sot sugjerojnë se çështja thelbësore mbetet e njëjtë: sovraniteti i Ukrainës kundrejt ndjekjes së Moskës për rishikim të përhershëm territorial. Edhe nëse arrihet një armëpushim, pyetja se sa nga kjo “hartë” do të përkthehet në realitet politik do të varet jo vetëm nga Putini, por edhe nga rezistenca e Ukrainës dhe pozicioni i qartë i Evropës./GazetaFAKTI